Ο ρόλος των Μεγάλων Δυνάμεων την εποχή της οργάνωσης της Ελληνικής Επανάστασης του 1821

Η Φιλική Εταιρεία και η πρόταση στον Ι. Καποδίστρια για ανάληψη της ηγεσίας της

Χάρτης Ευρώπης 1815

Συνέδριο Βιέννης

Το συγκεκριμένο συνέδριο ήταν καθοριστικής σημασίας για την διαμόρφωση του γεωπολιτικού χάρτη της Ευρώπης κατά τον 19ο αιώνα. Οι μεγάλες δυνάμεις που συμμετείχαν, η Αγγλία, η Πρωσία, η Αυστρία, η Ρωσία αλλά και  ηττημένη Γαλλία είχαν ως στόχο την εξυπηρέτηση των γεωπολιτικών σκοπιμοτήτων τους. Οι εργασίες του συνέδριο ξεκίνησαν στις 19 Σεπτεμβρίου 1814 υπό την προεδρία του Αυστριακού πολιτικού Μέτερνιχ. Συμμετείχαν ο τσάρος της Ρωσίας και οι βασιλείς Πρωσίας, Βαυαρίας, όπως και αρχηγοί των αντιπροσωπειών των μεγάλων δυνάμεων. Στο συνέδριο στη ρωσική αντιπροσωπεία που συνόδευε τον τσάρο Αλέξανδρο συμμετείχε και ο Ιωάννης Καποδίστριας. Σε κάποια φάση των εργασιών του συνεδρίου θεώρησε ότι ήταν η στιγμή να θέσει το ζήτημα των Ελλήνων που παρέμεναν υπό τον τουρκικό ζυγό. Ζήτησε απο τον αυτοκράτορα Αλέξανδρο να αναλάβει την πρόνοια υπέρ των Ελλήνων, προσθέτοντας μεταξύ άλλων ότι οι Έλληνες μετά το Θεό θεωρούν προστάτη τους μόνο την ομόθρησκη Ρωσία..

Ιερή Συμμαχία

Η ανάγκη για παλινόρθωση των παλιών καθεστώτων δημιούργησε την Ιερή Συμμαχία (Σεπτέμβριος 1815) ως μορφή αντιδραστικής δύναμης για κάθε επανάσταση που θα έθιγε τα συμφέροντα των μεγάλων δυνάμεων της εποχής. Συντάχθηκε απο τους αυτοκράτορες Ρωσίας, Αυστρίας και Πρωσίας και προσυπογράφθηκε απο όλους τους ηγεμόνες της Ευρώπης.

Μέτερνιχ

Ήταν ο δημιουργός της Ιερής Συμμαχίας και πολέμιος κάθε φιλελεύθερης διάθεσης. Υπήρξε ο κύριος εκφραστής της "διεθνούς μονιμότητας" και της "ισορροπίας της ισχύος". Ο Μετερνιχ είναι γεγονός πως είχε αναπτύξει ένα πολιτικόκοινωνικό πρότυπο που υποστήριζε με πάθος απο το οποίο, όμως, έλειπε η διορατικότητα επί των συγχρόνων συνθηκών της εποχής του. Ονειρευόταν να ιδρύσει μια ομοσπονδία αυτοκρατόρων και βασιλέων, οι οποίοι κατά τις αντιλήψεις του ήταν οι φορείς της θείας επιταγής προς ρύθμιση των τυχών των λαών της Ευρώπης. Προσπάθησε να εμφυσήσει αυτό το πνεύμα ως πολιτική αναγκαιότητα σε όλα τα διεθνή συνέδρια που συμμετείχε, καθώς και στο συνέδριο του Λάυμπαχ το 1821. Στο τελευταίο μόλις ενημερώθηκε για την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης ταράχτηκε βλέποντας τις θεωρίες του περί της "μονιμότητας" να χάνουν έδαφος αποδοχής τους απο τους λαούς που επιθυμούσαν την αυτοδιάθεση τους. ήταν και ο κύριος λόγος που κατέστησε τον σπουδαίο αυτό διπλωμάτη παροιμιώδη μισέλληνα και τον έθεσε σε αντιπαράθεση με τον πολιτισμένο κόσμο της εποχής του. Έσπευσε να καταπνίξει την όποια εκδήλωση φιλελευθερισμού των Ελλήνων, πείθοντας και τον τσάρο να αποκηρύξει τον Αλέξανδρο Υψηλάντη.

Συνέδριο Λάυμπαχ

Οι ηγεμόνες της Ευρώπης αποφάσισαν να συνέλθουν στην πόλη Λάυμπαχ για να ασχοληθούν με την καταστολή των εξεγέρσεων στην Ιταλική και στην Ιβηρική χερσόνησο. Η αρνητική αντιμετώπιση των επαναστατικών κινημάτων συνδέεται με την αρχή της "μονιμότητας" ,που είχε επικρατήσει στο διπλωματικό πεδίο από το 1815. Το συνέδριο ξεκίνησε στις 26 Ιανουαρίου 1821 με την παρουσία του αυτοκράτορα της Ρωσίας, συνοδευόμενου από τον υπουργό εξωτερικών του Ιωάννη Καποδίστρια, του αυτοκράτορα της Αυστρίας με την παρουσία και του Μέτερνιχ, ενώ η Πρωσία και η Γαλλία εκπροσωπούνταν με πληρεξούσιους. Κατά την λήξη του συνεδρίου εκδόθηκε η διακοίνωση : "Οι Ηγεμόνες διαδήλωσαν ότι θεωρούν νομικώς άκυρον και αποκηρυκτέαν παρά των αρχών του Δημοσίου Δικαίου της Ευρώπης πάσαν υποτιθέμενην μεταρρύθμισην πραγματοποιουμένην δια κινήματος ή ανοικτής βίας." Ουσιαστικά αποφασίστηκε η πάταξη κάθε λαϊκού κινήματος στρεφόμενου κατά της έννομης πολιτειακής τάξης. Η αποδοκιμασία της Ελληνικής Επανάστασης εκφράστηκε στο συνέδριο με τη διαγραφή το Αλέξανδρου Υψηλάντη από τον κατάλογο των αξιωματικών της Ρωσίας.